9.. Öykü ve Bölümleme. Bizim neyimiz eksik ? Bizde yapalım
Genel aşamalar öykü ,senaryo, eskiz, ve renklendirme olarak bilinir. Bilgisayar kullanmayacaksanız siyah beyaz ve renk aşamalarıda ayrı ayrı yapımaktadır. İlk aşama olan öykü ve senaryolandırma bir kaç şekilde karşınıza çıkacaktır. Kendi öykünüz olabilir yada edebi bir eserden uyarlam yapmış olabilirsiniz.
Başka eserleri senaryolaştırmak zordur. Çünkü yazılış amacı farklıdırharekete ve çizgiye göre bölümlenmemişlerdir. Bazı dokunulmaz temalar veya tiplemeler olabilir. Yorum yapmanzı zorlaştıracak istekler veya sizi sadece çizer konumuna iten zorunluluklar olabilir. İçeriği doğru yansıtamamakla eleştirilebilirsiniz. Avantajları ise öykünün içeriğinden sorumlu olmazsınız. Öyküde oluşturulan dünyayı tasarlamak zahmetinden kurtulursunuz. edebi bir eseri detaylı olarak incelemek fırsatınız olur. tabiki her çizerin yapmak istediği kendi öyküsünü canlandırmak olacaktır ama öykünün temasını bulmak ve çizmek başka şey, onu senaryolandırmak ve söyleşmeleri yazmak çok başka şeydir.
Öykü ile senaryo arasında teknik ve dil farkı vardır. Öykü herkesin anlayabileceği şekilde yazılır ve bir edebiyat terimidir. Senaryo ise sadece ilgilisi için önemli bilgiler taşıyan bir sinema aşamasıdır.
Senaryo; Söyleşmeler ( dialoglar ), Tiplerin tanımları, Anlatım yazıları, Arkaplanlar ve aksesuarların tanımları, Olayların geçtiği sahneler, Sahnelerin bölündüğü planlar. kamera açıları ve hareketleri, Işık gölge ve renk tanımları gibi başlıklardan oluşur.
Genelde yazım biçimi iki şekilde olur
Anlatım bölümleri.. mnams aks kasjk acaoı4f clsdk asjdkd kdjksdc kjdkcjk ksdck keoprofn sldlkd ıfns dclskdf mdklsjdbn. dkjds ckldk sdlorn ınlsdcvlskfnlsd ensd conrçerpfn sdnerfonsf
Söyleşmeler..
Bay A: sdf vdlfdf dvşdşfv şdlfvşdlfv şdfşvlşlv şldfv şdfv
Bayan B: lsdknlskdcn pwe wpepmdwp wepdojmw edp pw
Anlatım bölümleri.. Söyleşmeler..
aks kasjk acaoı4f clsdk cv Bay A: vbcvb cvbcv cvbc dsl
asjdkd kdjksdc kjdkcjk ks sdfsd dssdsrehe rertdsvs
ck keoprofn sldlkd ıfns dc Bayan B: xcvxc xcv dfgf fgggxcv
kdf mdklsjdbn. dkjds ck dsfsfow weoınfowpzxldk sdlorn ınlsdcvlskfnlsd
sd conrçerpfn sdnerfonsf
Sunumun okunma süresini belirlemek: Yazım tercihinizi istediğiniz tipte yapabilirsiniz. Senaryo, olayın nerde geçtiğini anlatacak mekan ve zaman tanımı ile başlayabilir. Ya da doğrudan konuya giren ve detay içeren bir çerçeveden de girebilirsiniz. Tercih sizin.
Süreyi belirleyebilmek için iyisiyle kötüsüyle romanın tümünü yazmanız bitirmeniz gerekmektedir.
Bitirdikten sonra kronometre tutarak yazıyı okuyun. İçinizden okumayın. Hızlı okuyacağınız için süre yanıltır. Başlangıç ile bitiş arasındaki süreye 1/3 oranında daha zaman ilave edin ( yemek tarifi gibi oldu ) Bu işi mümkünse en az 2-3 kişiye daha okutarak yapın. Çünkü kendi yazdıklarınızı okurken bildiğiniz konuları hızla geçmiş ya da senaryoda takıldığınız konularda da gereksiz yere oyalanmış olabilirsiniz. Bir başka neden de farklı okuma hızları arasında büyük farklar çıkarsa nedenlerini özellikle incelemeniz gerektiğidir. İlave ettiğiniz süre okumaların dışında izleyicinin çizimlerle ilgilendiği süre ile konuşma balonlarının arasındaki mesafelerden kaynaklanan boşluklardır. Grafiklerin takibi yazıdan çok daha hızlı olacağı için genel sürenin üçte biri kadar bir ek yeterlidir. Eğer söyleşmelerden çok daha fazla ön plana çıkan grafikler yapmışsanız ek süreyi biraz daha arttırabilirsiniz.
Süreyi karelere bölmek için çizgi filmlerde öyküdöküm ( storyboard ) çiziminde kullanılan yöntemi tercih edebiliriz. Bu yöntemde bir dakikalık anlatım için yaklaşık 8-10 kare anahtar resim tasarlanır. Genel bir sayıdır. Öykünün hareketliliğine göre azalır yada çoğalır. Ama bir başlangıç ölçüsü gerekmektedir. Bu kareler eğer bir sonraki harekete doğrudan bağlayan anı anlatmıyorsa, olayın başladığı veya bittiği andaki resimler değildir. O anı veya ortamı en iyi anlatan karelerdir. Örn: yaklaşık 15 saniye süren bir konuşma varsa bu süreyi en iyi anlatacak olan iki karedir. Kare sözcüğü yanıltıcı olabilir. Kullanacağınız sayfa tiplerine göre bu alanlar her türlü geometrik form içinde yer alabilir fakat doğru takip için kare ve dikdörtgen alanlar daha uygundur. Bu şekilde anlatım ve yazı balonları için yer bulunur.Ayrıca ne kadar organik formalar çizersek çizelim ana kütleler dikdörtgen veya kare içinde olacaktır.
Çizerken dikkat edilmesi gereken şeyler vardır. Çizgi roman da filmden farklı olan önemli bir faktör sayfalar halinde olmasıdır. tek sayfa olarak bakılacak kareler ile dergi açıldığında iki sayfa halinde okunan karelerde soldan sağa okuma alışkanlığımıza dikkat edilmelidir. En solda ve ilk okunmasını istediğiniz kare ile en son okunması gereken sağ alt köşe ile karışmamalıdır. Özellikle sonra bakılması gereken kareler öncekilerden rol çalmamalıdır.
Bu sadece bir örnektir. çerçeveleme biçimi tümüyle sizin tarzınız yansıtabilir ya da standart ölçüler içinde kalabilir. Balon şekilleri , yazı büyüklükleri, kenar yazı kullanıp kullanmama sizi, daha doğrusu senaryonun sizi yönlenidirmesine bağlıdır. Ya da sizin senaryoyu yorumlanaza tabiki. Ama bir çizgi roman sayfasında olacak en belirgin alanlardır.
Başlarken senaryonun hangi kısımları hangi sayfada geçiyorsa o sayfaya senaryonun o kısımlarını düz yazı olarak yazmanızı öneririm. Bu şekilde sayfalarınızın başlangıç bitişlerini tespit etmiş olursunuz.
Daha sonra aynı sayfalara denk gelen konuşmaların balonlarını ve kenar yazılarını hazırlamalısınız Okuma ve izlemenin soldan Sağa olması gerektiğini asla unutmayın. Bu yöntemle hem sayfa içindeki konuşma ve resimlerin yoğunluğunu test edersiniz hemde bir sonraki sayfaya olan bağlantıları tasarlama şansınız olur.
Çerçeve tipleri öykünüze yada boyama tekniğinize göre farklılık gösterebilir. Aşağıda 1 numaralı sayfa tipi standart tiplemelere bir örnektir. Diğerleri ise daha serbest tasarlanmışlardır. Örnekler çoğaltılabilir. Fakat izleyicinin sayfayı takip şekli numaralandırıldığı şekilde olacaktır. Yani önce soldan sağa sonra yukardan aşağıya sırasını takip edecektir. ne kadar özgür çerçevleme yapsanız da bu sıralamayı değiştirmemelisiniz. Balonların yerleri büyüklükleri yazlacaklarla ilgilidir. Uzun metinler çerçevelerinizdeki metinlerden yer çalacak ve çizgiler değerlerini kaybedecektir. Çizilecek olan figürler arkaplanlar ve aksesuarlarınız olacaktır. Tercih ettiğiniz çerçevleme tipleri tüm bu ögelerin en uygun biçimde sunulmasına meydan vermelidir.
Yapılacak çalımanın çizgi roman olduğunu akıldan çıkarmamak gerekir.
Anlatım için kullanılan kenar yazıları söyleşme metinlerini içermemelidir. Kenar yazıları çoğunluıkla zaman hakkında bilgi veren yazılardır. Olmuş olanları kısaca anlatan ve devamındaki kareye zamanı bağlayan yazılar olmalıdır. Böylece karakterin konuşma balonu varsa o anda söylüyormuş etkisi olacaktır. Devamlılık ögesi olarak kullanılmalıdır.
Aynı etkiyi hareketi tarif etmek için de kullanabilirsiniz. Çocuk suda çizilmiştir fakat "tekneden atlayan çocuk bir anda karaya çıktı" ifadesi ile zamanın hem öncesini hem de sonrasını tanımlarsınız. Böylece bir sonraki karede çocuğu karada hatta hızla uzaklaşan bir perspektifte koşarken çizebilirsiniz. Kısacası yazılanı çizmemek, çizileni de yazmamak doğru olandır.
